Knowledge Management of Women in the South

Title
สวยอย่างไรให้เหมาะสม : ความคิดและปฏิบัติการเกี่ยวกับการแต่งกายของผู้หญิงมุสลิมภาคประชาสังคมในจังหวัดชายแดนภาคใต้
Abstract
วิทยานิพนธ์นี้ศึกษาว่าผู้หญิงมุสลิม ภาคประชาสังคมกลุ่มมีดี มีความคิดและปฏิบัติการเกี่ยวกับการแต่งกาย รวมทั้งปรับใช้และตีความศาสนาอิสลามในประเด็นเรื่องการแต่งกายภายใต้กระแสฟื้นฟูอิสลามและสถานการณ์ความไม่สงบอย่างไร โดยใช้วิธีเก็บข้อมูลทางเอกสารและเก็บข้อมูลภาคสนามผ่านการสัมภาษณ์ทั้งที่เป็นทางการและไม่เป็นทางการร่วมกับการสังเกตการณ์อย่างมีส่วนร่วมโดยร่วมกิจกรรมศึกษาศาสนาอิสลามด้วยวิธีการฮาลาเกาะฮฺ
 
การศึกษาพบว่ากระแสการฟื้นฟูอิสลามในจังหวัดชายแดนภาคใต้ที่เกิดขึ้นเมื่อสามทศวรรษที่ผ่านมาส่งผลให้ผู้หญิงมุสลิมในพื้นที่หันมาให้ความสำคัญกับการแต่งกายถูกต้องตามข้อบัญญัติศาสนามากขึ้น โดยในตอนต้นเน้นการแต่งกายมิดชิดตามข้อบัญญัติศาสนา ทว่าในปัจจุบันมีการให้ความสำคัญกับความสวยงามตามแฟชั่นแบบอิสลามด้วย ดังกรณีการแต่งกายของผู้หญิงมุสลิมที่ค่อนข้างเคร่งครัดเช่นกลุ่มมีดี แม้จะแต่งกายเรียบร้อย ตามข้อบัญญัติศาสนา พวกเธอก็แต่งกายสวยงามแต่แฟชั่นแบบอิสลามที่มีศูนย์กลางที่อินโดนีเซีย มาเลเชียและประเทศตะวันออกกลาง ในเวลาเดียวกัน โดยพวกเธออธิบายว่าศาสนาอิสลามส่งเสริมให้มุสลิมแต่งกายสวยงาม เรียบร้อยตามกรอบข้อบัญญัติของศาสนา นอกจากนี้พวกเธอประพฤติปฏิบัติตนในครรลองศาสนา เช่น การดูแลบ้านและครอบครัวอย่างไม่ขาดตกบกพร่อง รวมทั้งวางตัวในที่สาธารณะอย่างเหมาะสม เปิดโอกาสให้พวกเธอสามารถออกมาทำงานนอกบ้านและทำงานภาคประชาสังคมได้อย่างมีสิทธิอำนาจและชอบธรรม
          
นอกจากนี้การแต่งกายของผู้หญิงมุสลิมกลุ่มมีดี ให้ความสำคัญกับความเหมาะสมในทางสังคมด้วย เพราะพวกเธอต้องมีปฏิสัมพันธ์กับผู้คนที่หลากหลาย ทั้งคนร่วมศาสนาและต่างศาสนา ทั้งชาวบ้านและเจ้าหน้าที่รัฐ ในด้านหนึ่ง มุสลิมส่วนใหญ่ในพื้นที่เกรงว่าการแต่งกาย “ไม่เรียบร้อย” จะก่อให้เกิดความเดือดร้อนหรือฟิตนะห์ เช่น เรื่องชู้สาว การแต่งกายที่ “เรียบร้อย” จึงช่วยป้องกันความเดือดร้อนดังกล่าวได้ ขณะที่อีกด้านการแต่งกาย “เคร่งครัด” โดยการปิดหน้า ต้องระมัดระวังการวางตัวในที่สาธารณะซึ่งไม่เหมาะสมกับการทำงานที่ต้องพบปะผู้คน หลากหลาย และในทัศนะของคนต่างศาสนาโดยเฉพาะเจ้าหน้าที่รัฐมักรู้สึกหวาดระแวงไม่ไว้ใจผู้หญิงมุสลิมที่ปิดหน้า การแต่งกายที่เหมาะสมกับการทำงานภาคประชาสังคม คือการแต่งกาย “เรียบร้อย ตามข้อบัญญัติศาสนา ทว่าไม่เคร่งครัดจนเกินไปและไม่ควรเน้นให้โดดเด่นมากเกินไป (ธัญญธร สายปัญญา, 2556)
Author
ธัญญธร สายปัญญา
Year
2556
Subject Group
ด้านอัตลักษณ์ ความเป็นหญิง และเพศสภาพ
  • เอกลักษณ์หญิง
Type
วิทยานิพนธ์
Organization
มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์